De cirkel is rond.

Rembrandt, grootmeester verteller

Je geliefden zijn dood, je werk raakt uit de mode, je bent failliet en je huis kwijt. Voor de buitenwereld ben je over de datum, je drinkt misschien een glas jenever te veel en er rest je niets anders dan doen wat je altijd al deed, schilderen, tekenen en etsen. Nu niet meer voor de bühne, je hoeft jezelf en de wereld niets meer te bewijzen. Waarom doe je het nu nog, wat wil je nu nog vertellen?
Waarom is Rembrandt (1606 – 1669) zo beroemd geworden?
Waarom is de ‘late Rembrandt’ zo’n prachtige tentoonstelling?

Zeldzaam talent

jongeRembrandtlowres

Rembrandt was op jonge leeftijd al een briljant schilder. Dit portretje (ook in het Rijksmuseum) maakte hij toen hij 22 was, Alle latere kwaliteiten zijn al zichtbaar. Zijn licht / donker spel, de confrontatie met de kijker, de perfectie van de haren met de achterkant van de kwast. En ook toen al het intelligente psychologische verhaal, hier tussen uitdagend, verborgen, ontluikend, onzeker.

Rijke mensen lieten zich portretteren, liefst in volle glorie. Dit werd zijn belangrijkste broodwinning en hij had ambities en groot internationaal succes. In 1639 koopt hij een van de duurste huizen van Amsterdam, het huidige Rembrandthuis. Rembrandt heeft de absolute top bereikt.

Wat wil je zeggen?

En vervolgens gaat geleidelijk aan alles mis. Zijn moeder sterft en even later zijn vrouw Saskia. Zijn huis kan hij niet betalen, hij krijgt enorme schulden. Rembrandt wordt een man met zorgen. Zijn werk raakt uit de mode, mensen willen glamoureuzer, gladder en fotorealistischer worden afgebeeld. Zijn huis wordt verkocht en hij gaat failliet. Het in opdracht gemaakte sensationele schilderij uit 1661 over de opstand der Batavieren wordt geweigerd door de gemeente Amsterdam.  Zijn zoon Titus sterft.

Rembrandtopstandvandebatavieren

De mens achter de mens

De ontroerend mooie tentoonstelling ‘late Rembrandt’ toont het werk van de oudere Rembrandt die alles al gehad en gezien heeft. Wat moet hij nog? Wat doet er echt toe? Rembrandt kiest voor de eenvoud, de binnenkant in plaats van de buitenkant, de eerlijkheid, de mens achter de mens. Hij doet dat zo ongelofelijk mooi en zo ontroerend eerlijk dat ik er een brok van in mijn keel kreeg.
Geen verschuilen achter virtuositeit, geen ijdelheid meer, geen imponeergedrag, maar uitsluitend nog intensiteit, tederheid, respect voor het leven. Respect voor wat is. Het gaat om tientallen prachtige schilderijen. Heel opmerkelijk zijn de cirkels op zijn zelfportret uit circa 1667. De cirkel als magisch symbool voor de kringloop van het leven, van perfectie, van goddelijkheid, vrouwelijkheid.

Rembrandt_Self_Portrait_with_Two_Circles (1)

Het allerlaatste schilderij van Rembrandt dat onaf achterblijft vertelt het verhaal van Simeon die mag sterven als hij God heeft herkend. Simeon heeft zijn ogen gesloten terwijl hij het kindje op zijn biddende handen draagt. Dit is het Goddelijke moment. De cirkel is rond.
Rembrandt, de grootmeester verteller, zo mooi, zo eenvoudig.
Rembrandt, de schilder van het licht en de stilte.

Rembrandt De presentatie van Jezus in de Tempel

Simeon ziet God in het kind in zijn armen.

PS Aanbieding tot 15 maart in samenwerking met collega schrijftrainer Peter Zuijdgeest:
één dag presentatietraining en één dag training helder schrijven met 20 % korting:
http://www.bureauzuijdgeest.nl/presenteren-een-feest/

PS 2 De tentoonstelling was op maandagmorgen om negen uur goed te zien. Om 10.30 uur was het al veel te vol. Geen zin in rijen wachtenden? Als vriend van het museum kun je zo doorlopen.

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *