Het nut, ja zelfs de noodzaak van ijsbrekers in je presentatie

Een pareltje, het beste begin van je presentatie!

Tijdens een scheikundeles zat ik bij het raam. Buiten zag ik een vogel en opeens drong het tot me door: ik zit aan de verkeerde kant van het raam. Die vogel was vrij en kon zo maar wegvliegen, terwijl ik, ooh zo betreurenswaardige jongen van 17, binnen bij de les moest blijven.

Hmm, jeugdige kortzichtigheid, toen. Ik hoorde Remco Campert onlangs nog zeggen dat hij alle gedichten van vóór ‘zijn’ Vijftigers maar gepruts vond. Toen.

De les van vandaag: Begin je presentatie met een pareltje. Een anekdote of met een mooie metafoor, een gedicht, een haiku. Zou verplicht moeten zijn, want het opent de ramen.
Over vroeger of nu, over alles wat je bezielt, je lief, je kinderen, de buren, het bos, het park, de tuin, iets waarvan je genoot, een leuke ontmoeting, een paar dichtregels, een schilderij, een mooie foto, alles is goed, mits je op je intuïtie vertrouwt en daardoor ‘puur’ vertelt.

Wat bereik je met zo’n pareltje, zo’n ijsbrekertje?

Het woord zegt het al, je breekt het ijs, een afwachtend publiek smelt al een beetje.
Er gebeurt nog heel veel meer. Het is een verhaal(tje) dicht bij jezelf. Jij komt ook bij jezelf, je maakt het veilig en vertrouwd. Voor jezelf en de zaal. Dat helpt, iedereen ontspant. En je biedt meteen hoop, niet alleen dat het leuk kan worden, maar ook, dat je verhaal echt is en hout snijdt.

De dichter Gerrit Kouwenaar, de op een na laatste vijftiger, is in 2014 overleden. Ik kende zijn werk niet en van een gedicht rondom zijn begrafenis begrepen mijn vrouw Katri en ik ook niet veel. Maar even zoeken leverde mij (en nu ook jou) toch een geweldige parel op:

De taal behoort aan de vogels

ík ben te mens om te vliegen
ik sta als een huis op de wereld
gebouwd en dik uit aarde

ik ben ongeveer degene
die schuilgaat binnen de muren
en uitvloeit achter de ramen
van de blauwe achterkamer

het geurt er naar mest en naar liefde
er staat een plant in een kooi
de taal behoort aan de vogels
de mens schuilt weg in het woord

Gerrit Kouwenaar (1923 – 2014)