Tagarchief: interne dialoog

Communicerende vaten, het binnenvat en buitenvat

Hoe werkt onze communicatie?

In zekere zin is communicatie simpel. Input en output. Er komt informatie binnen, via onze zintuigen, en er gaat informatie uit, via onze zintuigen. Mond, lichaamstaal (houding, handen), geur (feromonen). En, anno nu, ook via onze toetsenborden en smartphones. Maar hoe werkt communicatie nou echt?

Je kunt hier op allerlei manieren naar kijken. Technisch (zender-ontvanger en definitie: communicatie is het scheppen van gemeenschappelijke betekenis), spiritueel (communicatie is liefde), chemisch, filosofisch, psychologisch en sociologisch.

Communicatie in / met onze indrukwekkende binnenwereld

Alle binnenkomende informatie verwerken wij via ons brein. Honderd miljard hersencellen met soms wel tienduizend onderlinge verbindingen proberen de binnenkomende informatie te duiden, desgewenst op te slaan en reactiepatronen te formuleren zoals een spier die aanspant of een antwoord dat je geeft.

In ons hoofd is enorm veel opgeslagen van wat we eerder hebben meegemaakt. Indrukken uit de eerste jaren van ons leven zijn hierbij leidend. Dit is wat we kennen. Wat we niet kennen, dat kunnen we niet goed een plek geven. We zien het haast niet omdat we niet weten waar we moeten kijken of wat we kunnen zien. We kunnen het niet herkennen en niet duiden. Daarom is veranderen ook zo moeilijk. Nieuwe informatie is niet op voorhand belangrijk. Een gelezen berichtje stelt niets voor op het totaal aan opgeslagen indrukken dat er al is. Je moet je hoofd echt trainen om nieuwe informatie te onthouden. Een persoonlijk bericht van of over iemand die je kent, dat kun je gemakkelijker onthouden. Voorbeeld anno 2019. Wie is de opvolger van Angela Merkel als partijleider van de CDU? De naam van deze vrouw  is bekend, maar die naam zegt ons nog niets. Zij moet nog vaker in beeld komen, samen met andere Europese politici, ontstaat er een beeld. Geleidelijk aan dringt door: onthouden die naam.

In ons hoofd zijn honderden gelijktijdige discussies en afwegingen gaande. Wat wil ik nu gaan doen, wat ga ik zeggen? Hoe is het gekomen? Hoe verder? Waarheen? Planning, angsten, levenskrachten, alles duwt en trekt en uit dit complexe geheel komt een acterend mens tevoorschijn. Wat een wonder. Meestal gaat het allemaal goed, maar je kunt ook bedenken dat het geheel een verkeerde koers inslaat. Ons drukke hoofd.

Communicatie in / met onze indrukwekkende buitenwereld

Tegelijkertijd zijn we permanent en net zo veelzijdig verbonden met een net zo complexe buitenwereld. Wat je ziet als je om je heen kijkt, maar ook alle mensen waar je aan moet denken of waar je mee in contact komt. Niet alleen mensen trouwens, ook dieren en diertjes, van bacteriën en virussen tot honden, katten en de vogels die je hoort en ziet. Je hebt directe informatie, wat we zien, met wie we praten en indirecte informatie: wat we tot ons krijgen via papier, geluidsdragers,  smartphones, kranten, tv/radio. Bij indirecte informatie zit er minstens een laag (persoon, algoritme) tussen. Indirecte informatie heeft een ander betrouwbaarheidsgehalte dan wat je zelf waarneemt. Het hele verhaal over nepnieuws en de risico’s van social media gaat over de risico’s van indirecte informatie.

Een Braziliaanse oerwoudstam drukt al in de werkwoordsvorm uit of je het zelf hebt meegemaakt, of je het hebt van iemand die je direct kent die het heeft meegemaakt, of dat de bron vaag is. Over het belang van directe of indirecte informatie.

Hoe werkt onze communicatie?

Tegenover onze interne dialoog, een vat vol communicatie, staat onze permanente externe dialoog. Het is een balans tussen die twee. Binnencommunicatie en buitencommunicatie vormen samen twee communicerende vaten. Het is één geheel. Als je je eenzaam voelt, dan is die balans verstoord. Als je overprikkelt raakt, dan is dat eveneens het geval. Jij bent en blijft zelf manager van het geheel inclusief de balans. Als je ziek bent of dood gaat dan verschuift de balans naar binnen.

Wat heb je aan dit besef van communicerende vaten?

Het besef dat je binnenwereld een geheel vormt met je buitenwereld biedt mogelijkheden. Temeer als je je realiseert dat dit één geheel is. Je brein is immers plastisch, kneedbaar, permanent in ontwikkeling. Daar kun je invloed op uitoefenen en dat doe je ook permanent. Zoals je je binnenwereld ontwikkelt, zo kun je ook invloed uitoefenen op je buitenwereld. Net zo gemakkelijk of net zo moeilijk. (Hoe moeilijk is het om te stoppen met verkeerde gewoontes als roken, ongezond eten, te weinig bewegen enzovoorts) De conclusie is dus dat jij en iedereen invloed uit kan oefenen op de wereld om je heen. Door over je ideeën te praten, door erover te schrijven, kortom door erover te communiceren. (Wat fijn als je goed kunt presenteren!) Zeker anno 2019 met al die sociale media. Als een miljoen twitteraars jouw briljante idee oppakken, je er ingezonden brieven over verstuurd, je er met mensen over praat, dan kan er een meme ontstaan. Regelmatig zien we dit ook gebeuren. Benut je kansen.

Hoe werken die communicerende vaten?

Intern vind ik het een sensationeel verhaal over piepkleine elektrische stroompjes, over zenuweinden met synapsen, over minieme spanningsverschillen waarmee signalen door worden gegeven of niet, over hersengebieden met verschillende functies en prioriteiten, over zenuwcellen met soms duizenden draden eraan, die wel een meter lang kunnen worden, over clusters van cellen die samen optrekken en over nog veel meer. De stroompjes kun je optellen tot een flinke klap. We leren veel op dit interne gebied en we vergeten intussen om te kijken hoe wij mensen in de samenleving functioneren (sociologie). Extern is het in feite niet anders dan intern. Het gaat over precies hetzelfde, maar nu over de buitengrens van je fysieke lijf heen. Een verre vriend in Canada waar je even mee appt, je sportelftal (een cluster hersencellen dat samen optrekt), de bewoners van je wijk zijn een hersengebied. De analogie kun je volledig doortrekken. Je buitenhersenen, de volledige wereld om je heen, ook uit je verleden. Net zo belangrijk als je binnenhersenen en samen één geheel.

Wat bijzonder dit grote geheel en jij hier tussen in. Aan alle draadjes kun je trekken.