Vragen stellen en vragen laten stellen!

Interactief presenteren

Interactief presenteren, dat werkt.

Veel presentaties bestaan vooral uit zenden. Dat is een slechte communicatiestrategie. Je kiepert hup je verhaal over de muur en klaar is Kees. Checken of een ontvanger je kan verstaan, dat is wel het minste wat je moet doen. En hier begint de interactie al. Kunt u mij verstaan? Wilt u mij verstaan? Begrijpt u mij? Voortdurend checken doen we in een gewoon gesprek ook constant.

Communicatie is het scheppen van gemeenschappelijke betekenis. Deze definitie komt van hoogleraar communicatie Gisela Redeker. Gemeenschappelijke betekenis, zodat we beiden hetzelfde zien / denken en dat ook van elkaar weten. Hoe weet je dat? Opnieuw moet je het checken, dan pas kun je vaststellen dat die ander jouw beeld net zo ziet. Of (nog) niet. Je moet kennis, meningen en overwegingen rond laten gaan, dan pas zie je wat er is aan gemeenschappelijke betekenis. Samen delen is samen spelen.

Van push naar pull

Zenden werkt slecht, vooral omdat je geen gelijk speelveld maakt, maar ook omdat je in je hoofd belandt in plaats van in het contact met de ander. Hierdoor kan je verhaal rakelings langs scheren zonder iemand te raken. Zenden is ‘push’. Pushen werkt niet, het is al snel opdringerig. Bij ‘pull’ wil men het van je horen. Het antwoord op het zendprobleem is interactief presenteren. Vragen stellen en vragen laten stellen. Van push naar pull. Dat werkt!

Vragen stellen is belangstelling tonen voor de ander, de ander respecteren en waarderen en jij kunt er wat van leren. Je moet natuurlijk wel naar de antwoorden luisteren. Leraar en leerling / zender en ontvanger zijn gelijkwaardig en leren van elkaar. Dat klinkt al een beetje als samen delen / spelen. Wat voor vragen kun je stellen? Open vragen vooral. Om de eerste schapen over de dam te krijgen misschien eerst een paar gesloten vragen zoals ‘Wie herkent dit?’ ‘Bent u voor of tegen?’  Open vragen: ‘Wat vindt u van dit onderwerp?’ ‘Hoe denkt u erover?’ Luisteren, herhalen voor de hele zaal, afsluiten met de vraagsteller en dan het volgende antwoord oppakken, herhalen en afsluiten. Doordat jij vragen stelt, sta je de zaal toe ook vragen te stellen en dan zijn we waar je wilt zijn: vragen vanuit de zaal.

Vragen laten stellen is een geweldige manier van presenteren. Jouw zenderdeel beperkt zich tot een absoluut minimale toelichting op het onderwerp en vervolgens nodig je je publiek uit om vragen over het onderwerp te stellen. ‘Ik weet heel veel van ….., wie wil er iets over vragen?’

Je helpt je publiek op gang door bijvoorbeeld te zeggen: ‘je kunt dit historisch bekijken, of economisch, of op meta-niveau. De vragen die dan komen, volgen elkaar vrij logisch op. Je kunt het voorbereiden door van tevoren een paar mensen uit te nodigen om straks een vraag te stellen. En een keer hardop oefenen van te voren. Dat helpt mij altijd weer enorm.

Bij de beantwoording van vragen uit het publiek gelden twee regels.

1 Herhaal de vraag! Dat is om meerdere redenen.

A: Dikke kans dat niet iedereen een vraag van linksachter goed verstaat.
B: Je haalt mogelijk meteen misverstanden uit de lucht, omdat jij de vraag niet goed hebt gehoord of begrepen.
C: Door het herhalen en checken met de vragensteller knikt deze ja. Hij of zij bevestigt je. De herhaling klopt, dit is wat de vragensteller wil weten. Hiermee kun je het afsluiten en kun je je weer tot alle aanwezigen richten. Door dit herhalen en afsluiten met de vragensteller voorkom je een dialoog waarbij andere aanwezigen afhaken.

2 Hou het kort en krachtig. Geen kennis gaan spuien, maar de vraag beantwoorden. Leveren wat de klant vraagt en als bonus een fractie meer. Door het kort te houden kunnen er meer mensen vragen stellen. Vragenstellers doen mee, het zijn je ambassadeurs, ze zijn betrokken en komen na afloop vaak nog even bedanken.

Vragen laten stellen verlost je van een moeizame zendpartij, het gaat gemakkelijk, is levendig en het levert precies op wat je publiek over je onderwerp wil weten. Wel moet je het nog steeds / altijd weer goed voorbereiden, zodat je echt toegevoegde waarde kunt leveren.

Experimenteer met interactief presenteren en laat je verrassen door het geweldige resultaat.